Kort antwoord: “productiesoftware” is geen product, het zijn acht overlappende categorieën die leveranciers vrolijk met elkaars vocabulaire beschrijven. De ruggengraat is ERP; daaromheen liggen MRP (materialen), APS (capaciteit en volgorde), MES (uitvoering op de productievloer), WMS (magazijn), QMS (kwaliteit), PLM (productdata en revisies) en CAD/CAM (ontwerp en machineprogrammering). De meeste slechte softwarebeslissingen in de maakindustrie ontstaan doordat men de ene categorie koopt terwijl het probleem in een andere zit. Deze pagina brengt ze in kaart en beantwoordt daarna de vraag eronder: welke heb je echt nodig?
De acht categorieën in kaart
| Categorie | Beantwoordt | Doet niet | Je hebt het nodig als |
|---|---|---|---|
| ERP | Hoe gaat het met het bedrijf? Orders, inkoop, voorraad, financiën | Realtime aansturing van de productievloer, machinedata | Bijna altijd: het is de ruggengraat |
| MRP | Wat maken en bestellen we, hoeveel, wanneer? | Zeggen of de uren er wel zijn | Je maakt op order of op voorraad met stuklijsten |
| APS / scheduling | Wanneer draait deze order, op welke machine, in welke volgorde? | Materialen of geld beheren | Een werkplek een echte bottleneck is |
| MES | Wat gebeurt er op dit moment op de vloer? | Vooruit plannen, je boekhouding draaien | De vloer achteraf een black box is |
| WMS | Waar ligt voorraad en hoe picken we het snelst? | Iets produceren | Het magazijnwerk zelf complex of geautomatiseerd is |
| QMS | Is het goed, en kunnen we dat aantonen? | Productie draaien | Gereguleerde industrieën, audits, recalls |
| PLM | Welke versie van het product is actueel, en wie heeft die goedgekeurd? | Productie uitvoeren | Frequente revisies, engineered producten |
| CAD/CAM | Hoe ziet het eruit en hoe verspaant de machine het? | Alles wat commercieel is | Je je eigen onderdelen ontwerpt en verspaant |
Lees die tabel een keer en de meeste leveranciersgesprekken worden makkelijker te plaatsen. Als iemand een “complete productieoplossing” pitcht, is de nuttige vraag: welke van deze acht ben je, en welke veronderstel je dat ik al heb?
Waar de categorieën echt overlappen
De grenzen zijn niet schoon, en doen alsof dat wel zo is helpt niemand.
- ERP en MRP. In moderne software is MRP een module van het ERP, geen apart systeem. Een losse MRP-tool betekent stamdata dubbel onderhouden. Details op de pagina over het MRP-systeem.
- MRP en APS. MRP plant materialen, APS plant capaciteit. MRP II bevat al een capaciteitslaag, en daarom hebben veel bedrijven nooit een aparte APS nodig. Zie productieplanning en scheduling.
- ERP en MES. Moderne ERP-pakketten leveren een app voor de productievloer die de MES-rol afdekt bij mensgestuurde productie. Zie wat is een MES en, als je aan het kiezen bent, MES-software.
- ERP en WMS. Voorraadmodules in ERP hebben het grootste deel van de WMS-functionaliteit opgeslokt: putaway, verwijderstrategieen, barcode, partijen. Zie Odoo als WMS.
- QMS binnen ERP. Kwaliteitscontrolepunten tijdens bewerkingen zijn standaard in de meeste productie-ERP’s; een losse QMS gaat over documentatie en diepgang in compliance.
Het patroon is consistent: ERP heeft de mainstream van de meeste categorieën opgeslokt. Wat echt specialistisch blijft, is het diepe eind van elke categorie: MES op machineniveau, APS die volgordes optimaliseert, WMS voor geautomatiseerde magazijnen, PLM met versiebeheer.
Welke heb je echt nodig?
Een eerlijke volgorde, van meest naar minst vaak gerechtvaardigd.
- ERP met productie. Bijna iedereen. Dit is de ruggengraat en al het andere gaat ervan uit dat hij er is.
- Terugmelden vanaf de productievloer (de MES-rol, meestal een ERP-module). Bijna iedereen heeft er baat bij, want zonder draaien je kostprijs en je planning op schattingen.
- Kwaliteit, waar je branche of je klanten bewijs eisen.
- Capaciteitsplanning, zodra een werkplek een echte bottleneck is in plaats van af en toe een.
- PLM, als productrevisies frequent zijn en de verkeerde versie op de vloer krijgen een reëel risico is.
- Een losse MES, bij diepe machine- of PLC-koppelingen, of gevalideerde productie.
- Een los WMS, bij geautomatiseerde magazijnen met hoge doorzet.
- Een losse APS, bij volgordeafhankelijke omsteltijden over veel beperkte resources.
De meeste middelgrote maakbedrijven komen uit op de eerste drie of vier. Merk je dat je punt 6, 7 en 8 tegelijk op je shortlist zet, dan is dat een tweede blik waard: meestal betekent het dat de ruggengraat zijn werk niet doet, en specialisten toevoegen rond een zwakke kern loopt zelden goed af.
Onze mening: de koppelrekening is altijd groter dan de offerte
Waar wij staan, ronduit gezegd. Wij implementeren Odoo, dus we hebben hier een belang; het argument moet sowieso op eigen benen staan.
Best-of-breed is oprecht aantrekkelijk. Elk pakket is beter in zijn taak dan de vergelijkbare ERP-module, en de demo’s bewijzen dat. Wat de demo’s nooit laten zien, is de ruimte tussen de systemen: de nachtelijke synchronisatie, de stamdata die je dubbel onderhoudt, het artikel dat op drie plekken bestaat met drie licht verschillende omschrijvingen, en het overleg waarin planning en de vloer ruzien over welk systeem gelijk heeft in plaats van over de leverdatum.
Drie standpunten:
- Een koppeling is geen fase, het is een permanente kostenpost. Elke verbinding vraagt onderhoud, breekt bij upgrades en heeft iemand nodig die beide kanten begrijpt. Reken hem als terugkerende regel, niet als project.
- Voor middelgrote maakbedrijven wint gedeelde data van functionele diepgang. De laatste 15% MES- of WMS-functionaliteit is minder waard dan elke afdeling die met dezelfde cijfers werkt. Boven een bepaalde schaal draait dat om, en wees eerlijk over aan welke kant je zit.
- Best-of-breed is een legitieme keuze voor precies een ding. Kies het proces dat echt jouw kerncomplexiteit is, koop daar de specialist voor, en draai al het andere op de ruggengraat. Bedrijven die voor drie categorieën tegelijk specialisten kiezen, kopen meestal tools om een beslissing te vermijden.
De ongemakkelijke versie: de meeste “we hebben betere productiesoftware nodig”-problemen zijn stamdataproblemen. Verkeerde stuklijsten, bewerkingstijden die niemand heeft gemeten, levertijden die eenmalig bij livegang zijn ingevoerd. Nieuwe software maakt dat sneller zichtbaar, wat als vooruitgang voelt, maar de oplossing zit in de data. Elke leverancier die niet naar je stamdata vraagt voordat hij offreert, verkoopt licenties, geen resultaat.
Productiesoftware in Odoo
Voor de volledigheid, want dit is de stack die wij het beste kennen: Odoo dekt ERP, MRP, capaciteitsplanning, uitvoering op de productievloer, magazijn, kwaliteit en onderhoud af als apps op een database, met PLM en CAD/CAM als de eerlijke gaten aan het diepe eind. Wat dat praktisch betekent, per categorie, staat verspreid over de pagina’s hierboven, en hoe wij deze projecten draaien beschrijven we in de TARGET-methode.
Wat we niet zouden beweren: dat het in elke categorie het sterkste pakket is. Dat is het niet, en deze pagina zou waardeloos zijn als hij anders deed voorkomen. Wat het wel is: een database waarin een offerte een order wordt, een productieorder, een gepickte zending, een factuur en een kostprijs, zonder ook maar een koppeling ertussen. Voor de meeste middelgrote maakbedrijven is dat de ruil die het waard is.
Wil je de blik vanuit de branche in plaats van vanuit de software, begin dan bij Odoo voor maakbedrijven.
Veelgestelde vragen
Wat is productiesoftware? Een verzamelnaam voor acht overlappende categorieën: ERP, MRP, APS, MES, WMS, QMS, PLM en CAD/CAM. Geen enkel product.
Wat is het verschil tussen ERP en productiesoftware? ERP is een van de categorieën erbinnen, meestal de ruggengraat. Elk productie-ERP is productiesoftware; niet alle productiesoftware is ERP.
Welke productiesoftware heeft een middelgroot maakbedrijf nodig? Meestal een geïntegreerd ERP met productie, voorraad en terugmelden vanaf de productievloer, plus kwaliteit waar dat vereist is. Specialistische systemen hebben een specifieke aanleiding nodig.
Is een geïntegreerd systeem beter dan best-of-breed? Geen van beide universeel. Een systeem wint op gedeelde data en geen koppelprojecten; best-of-breed wint waar een proces echt jouw kerncomplexiteit is.
Wat kost productiesoftware? De licentie is zelden doorslaggevend. Reken implementatie, datamigratie, koppelingen, hardware op de productievloer, training en jaarlijks onderhoud mee. Best-of-breed-stacks kosten meer dan de som van hun licenties.
Wil je weten welke categorieën jij echt nodig hebt? Boek een gratis Odoo-scan - we leggen je processen naast deze categorieën en zeggen eerlijk welke je nu nodig hebt, welke kunnen wachten en welke je helemaal niet nodig hebt.
Lees verder: MRP-systeem uitgelegd · Productieplanning en scheduling · Wat is een MES? · MES-software: hoe kies je · MES vs MRP vs ERP · Odoo als WMS · Odoo voor maakbedrijven